Mevlânâ Celâleddin-i Rûmî hazretleri, Allahü teâlânın aşkı ile dolmuş, evliyânın büyüklerindendir. 1207’de Belh şehrinde doğup, 1273’te Konya’da vefât etti. Babası Behâeddin-i Veled de, büyük âlimdi. Oğlu ile birlikte,

Hicaz’a, sonra Şam’a, oradan da Konya’ya geldi. Önce Hoca Hüsâmeddin’den feyz aldı. Sonra, Şemseddin-i Tebrizî gelip onu irşad eyledi.

Oğlu, Sultan Veled’tir. Torunlarına Çelebi denir. Vefâtından sonra yerine Hüsâmeddin Çelebi, sonra oğlu Sultan Muhammed Burhâneddin Veled Çelebi halîfe oldu.

Celâleddin-i Rûmî, ney ve dümbelek çalmadı, dönmedi, raks etmedi. Bunları, sonra gelen câhiller uydurdu. Divanında 30 bin, Mesnevisinde 47 bin beyit vardır. Mesnevisini nazım şeklinde yazarak, düşmanların değiştirmesine imkân bırakmamıştır.

 OĞLUNA NASİHATLERİ: “Bahaeddin! Eğer dâima Cennette olmak istersen, herkesle dost ol, hiç kimsenin kinini yüreğinde tutma! Fazla bir şey isteme ve hiç kimseden de fazla olma! Merhem ve mum gibi ol! İğne gibi olma!

Eğer hiç kimseden sana fenalık gelmesini istemezsen fena söyleyici, fena öğretici, fena düşünceli olma!

Dostlarını andığın vakit içinin bahçesi çiçeklenir, gül ve fesleğenlerle dolar. Düşmanları andığın vakit, için, dikenler ve yılanlarla dolar, canın sıkılır, içine pejmürdelik gelir. Bütün Peygamberler ve velîler böyle yaptılar,içlerindeki karakteri dışarı vurdular. Halk onların bu güzel huyuna mağlup olup tutuldu, hepsi gönül hoşluğu ile onların ümmeti ve müridi oldular.

Allahın sevgisini de, onun aziz isimleriyle elde etmek mümkündür. Allahü teâlâ buyurdu ki: “Ey kullarım! Kalbinizde arınma olması için beni pek çok anmaktan geri durmayın.” Kalbinizde arınma ne kadar çok olursa, Allahü teâlânın nûrunun parlaklığı da kalbde o nisbette fazla olur. Nitekim, ekmekçinin tandırı ne kadar sıcak olursa, o kadar ekmek alır, soğuk olunca ekmek almaz...”

1908'de Doğu Türkistan'ın Kaşgar vilâyetine bağlı, Yenihisar kazasında doğdu. Memleketinde tahsilini tamamladıktan sonra 1947’de Doğu Türkistan Hükûmeti Genel Sekreteri oldu. Bir seneden fazla bu vazifede kaldı. Bu süre zarfında; milliyetçi, antiemperyalist ve antikomünist politika uygulamalarının rehberi oldu.

1949’da Komünist Çin’in, Doğu Türkistan'ı işgalinden sonra Hindistan'a iltica etti. Bilâhare Türkiye'ye gelip yerleşti ve İstanbul'da, “Doğu Türkistan Göçmenler Derneği”ni kurdu. Türkiye'nin çeşitli yerlerinde konferanslar verdi ve birçok milletlerarası toplantılara tebliğler sundu. Doğu Türkistan'ın Sesi Dergisi'ni çıkardı. Sesini dünyaya duyurmak için, o kadar yıl uğraştı. Sonra ömrü, bunca mücadeleye yetmedi. 17 Aralık 1995’te İstanbul’da vefât etti.

1 650 000 km2 yüzölçümü ile Doğu Türkistan, bir türlü bağımsızlığına kavuşamadı. Bu topraklar; tarihte Türklerin atası sayılan Göktürklerin, Uygurların, Karahanlıların yani Oğuz boylarının hakim olduğu, yayıldığı topraklardı...

Bir toplantıda, herkes birbiri ile tokalaşıyor. 36 tokalaşma olan bu toplantıya kaç kişi katılmıştır?      (Cevabı yarın)