Güzel ahlâka sahip olmak için kötü huylarını teşhis etmek lâzımdır. Bu teşhisi kendi yapar veya başka birinin bildirmesi ile anlar. İnsan kendi kusurlarını zor anlar. Güvendiği arkadaşına sorarak da, kusurunu öğrenir. Sâdık olan dost onu tehlikelerden, korkulardan koruyan kimsedir.
Düşmanlarının kendisine karşı kullandıkları kelimeler de, insana ayıplarını tanıtmaya yarar. Çünkü düşman, insanın ayıplarını arayıp, yüzüne çarpar. Birisi İbrahim Edhem hazretlerine, aybını, kusûrunu bildirmesi için yalvarınca; “Seni dost edindim. Her hâlin, hareketlerin bana güzel görünüyor. Aybını başkalarına sor!” dedi.
Başkasında bir ayıp görünce, bunu kendinde aramak, kendinde bulursa, bundan kurtulmaya çalışmak lâzımdır. “Mümin müminin aynasıdır.” hadîs-i şerîfinin mânâsı budur.
İsa aleyhisselâma, bu güzel ahlâkını kimden öğrendin dediklerinde; “Bir kimseden öğrenmedim. İnsanlara baktım. Hoşuma gitmeyen şeylerinden sakındım. Beğendiklerimi ben de yaptım.” buyurdu. Hazret-i Lokman Hakîm’e; “Edebi kimden öğrendin?” dediklerinde, (Edebsizden!) buyurdu.
Eshâb-ı kirâmın, salihlerin ve velîlerin hayat hikâyelerini okumak da, iyi huylu olmaya sebep olur. Kötü huydan kurtulmak, bunun zıddını yapmak için çok uğraşmak lâzımdır.

I. Dünya Savaşı’nın galip devletleri, 1919’da yurdumuzu kâğıt üzerinde parselleyip, bunu uygulamaya başladılar. Başta İngiltere olmak üzere, Fransa, İtalya ve Rusya tarafından, İstanbul da dahil olmak üzere, güzel yurdumuzun birçok yeri işgal edildi. Bu arada, Yunanistan da, Avrupa devletlerinin teşviki ile 15 Mayıs 1919’da İzmir’i işgal etti.

Bu tarihten sonra, yurdun her köşesinde teşkilâtlar kurularak, düşmanlara karşı mücadeleye başlandı. 3 yıl 3 ay 25 gün süren acılı günlerden sonra, Türk Ordusu 9 Eylül 1922’de İzmir ve yurdumuzun büyük bir kısmını kurtardı