TARİH - ÇOK YAŞAYANLAR VE ZARO AĞA

Fransa’nın batısındaki Arles şehrinde, bir huzurevinde yaşayan Bayan Jeanne Calment, dünya basınında geniş bir ilgi rüzgârı estirdi. 121. yaşını deviren Calment’e “En uzun yaşayan kişi.” ünvanı yakıştırılıyor. Onu takip edenler ise, Japon Shigechiyo Izumi (120 yıl, 8 ay), Fransız Polinezyası’ndan Teriihaeretei Taaora (117 yıl, 7 ay), ABD’li Carrie White (116 yıl, 3 ay), İngiliz Anna Eliza Williams (114 yıl, 7 ay), Fransız Lydie Vellard (114 yıl), Kanadalı Pierre Joubert (113 yıl, 4 ay), İtalyan Gracieuse Costemza (113 yıl) ve Fransız Henri Perignon (110 yıl, 8 ay) idi. Ama onlar ölü idi.

Derken, Calment’e verilen unvan, iki hafta geçmeden elinden alınıverdi. Harıl harıl yaşlı insan arayan gazeteler, onun önüne geçecek 2 kişi bulmuşlardı. Bunlardan Kaliforniya’da yaşayan Meksika asıllı Sara Luna Corral’ın 128, Brezilya’nın başkenti Rio de Janeiro’da karnaval kraliçesi seçilen Mario do Carmo Jeronimo’nun 125 yaşında olduğu tesbit edilmişti. Böylece bayan Calment, listenin 3. sırasına iniyordu.

Ama, hakikî ve kırılmasına pek ihtimal verilmeyen yaşlılık rekoru bizde. O da, Eyüp’teki mezar taşının üzerinde “160 yaşında vefât etti” diye yazılan Zaro Ağa.

Sultan I. Abdülhamîd HÂn döneminde Bitlis’in Mutki kazasına bağlı bir köyde dünyaya gelen Zaro Ağa, bundan sonra daha 8 Osmanlı pâdişahının dönemini idrak etti. Cumhuriyet döneminde de 11 yıl yaşadı ve 1934’de vefât etti.

O, üstelik rahat hayat geçirmemiş, bedenî gücünü kullanarak ekmek parasını kazanmış bir adamdı. Selimiye Kışlası’nın ve Ortaköy Câmii’nin inşaatında amele olarak çalışmış, daha sonra hamallık yapmıştı. Onu Avrupa’da ve Amerika’da gezdirdiler. Ömrünün sonlarına doğru, İstanbul Belediyesi’nin hizmetli kadrosundaydı.

Tarih ve Medeniyet (Mayıs 1996)