TARİH - II. ABDÜLHAMİD HÂN

Şehzadeliğinde iyi bir öğrenim gören Sultan Abdülhamid Hân, çok zekî ve kâbiliyetli idi. Bilhassa siyasî alanda dehâsını sezen amcası Sultan Abdülazîz Hân yurtdışı gezilerde yanına alırdı. Böylece görgü ve tecrübesi artarak dış devletlerin Osmanlı Devleti hakkındaki emellerini ve sinsi planlarını öğrendi.

1876'da devletin buhranlı zamanında tahta çıkdı. Devlet idâresindeki dehâsıyla 33 sene memleketi çok iyi idare etti. Memleketi imâr etti. Medineye kadar demiryolu yaptırdı. Dînî ve ilmî çok kitap basdırıp dağıttırdı. Birçok okullar açtı. Sultan Abdülhamid'in fevkalâde akıllı ve tedbirli siyaseti ile İslâm âlemini kendisine bağladığını gören İngilizler, Osmanlı Devleti'ni yıkmak için faaliyetlerini arttırdılar. Bir yandan İttihad ve Terakki Cemiyeti'ni desteklerken diğer taraftan arab kabilelerini ve Ermenileri kışkırttılar. Ermeniler, Sultana bombalı suikasd bile düzenledi.

Anadolu'yu Ermenistan olarak görmek isteyen Fransız yazar Albert Vandal, Sultan Abdülhamid'e "Le Sultan Rouge: Kızıl Sultan" diyerek iftira etti. Sultan Abdülhamid Hân Filistin'de bir yahudi devleti kurulmasına aslâ izin vermedi. Devletin bütün borçlarının silineceğine dair söz verilmesini dikkate almadığı gibi, başka tedbirler de aldı.

Abdülhamid Hân 1908'de II. Meşrutiyeti ilân etmek zorunda kaldı. Böylece Osmanlı Devleti'nin dağılması hızlandı. Meclis'e devlet düşmanları, yabancılar girip etkili oldular. Sultanı tahttan indirme karârı meclisde alındı. Bu kararı Yıldız Sarayında İslâm Halîfesi Sultana 1 Yahudi, 1 Arnavut, 1 Ermeni 1 de soyu karışık yâveri tebliğ etti. Abdülhamid Hân, "Bir Türk padişahı ve İslâm halifesine tahttan indirme kararını bildirmek için, Yahudi, Arnavut, Ermeni ve bir de nankörden başka kimse bulamadılar mı?" demiştir.