SOHBET.............................................TÖVBE ETMEK

Her gü­nâ­hı iş­le­yen kim­se­nin töv­be et­me­si farz­dır. Şart­la­rı­na uy­gun ya­pı­lan töv­be mu­hak­kak ka­bul olur. Töv­be­nin ka­bul edi­le­ce­ğin­de şüp­he  et­me­me­li­dir. Töv­be­nin şart­la­rı­na uy­gun ol­ma­sın­da şüp­he et­me­li­dir. Töv­be edil­me­yen her­han­gi bir gü­nâh­tan Al­la­hü te­âlâ in­ti­kam ala­bi­lir. Yüz bin se­ne ibâ­det eden, mak­bûl bir ku­lu­nu bir gü­nâ­hı için, son­suz ola­rak red ede­bi­lir ve hiç­bir şey­den çe­kin­mez. Bu­nu Kur’ân-ı ke­rîm bil­di­ri­yor:
İki­yüz bin se­ne ita­at eden İb­lîsin ki­bir edip, sec­de et­me­di­ği için, ebe­dî mel’ûn ol­du­ğu­nu ha­ber ve­ri­yor.
Yer­yü­zün­de ha­li­fe­si olan Âdem aley­his­se­lâ­mın oğ­lu­nu, bir adam öl­dür­dü­ğü için, ebe­di tard ey­le­di.
Kâ­run, Mû­sa aley­his­se­lâ­mın ak­ra­ba­sı idi. Mû­sa aley­his­se­lâm bu­na ha­yır duâ edip­ kim­ya il­mi­ni öğ­ret­ti. O ka­dar zen­gin ol­du ki, yal­nız ha­zi­ne­le­ri­nin anah­tar­la­rı­nı kırk ka­tır ta­şır­dı. Bir­kaç ku­ruş ze­kât ver­me­di­ği için, bü­tün ma­lı ile bir­lik­te, yer al­tı­na so­kul­du.
Sa’le­be, sa­hâ­be ara­sın­da çok zâ­hid idi, çok ibâ­det eder­di. Câ­mi­den çık­maz­dı. Bir ke­re sö­zün­de dur­ma­dı­ğı için sa­hâ­bî­lik şe­re­fi­ne ka­vu­şa­ma­dı. İmân­sız git­ti.
Al­la­hü te­âlâ bun­lar gi­bi da­ha ni­ce­ler­den bir gü­nâh se­be­bi ile böy­le in­ti­kam al­mış­tır.
O hal­de her müs­lü­man, gü­nâh iş­le­mek­ten çok kork­ma­lı­dır. Ufak bir gü­nâh iş­le­di­ği za­man he­men töv­be et­me­li, yal­var­ma­lı­dır. Töv­be­yi bir sa­at­ten faz­la ge­cik­tir­me­me­li­dir. 
Töv­be kalb ile, dil ile ve gü­nâh iş­li­yen azâ ile bir­lik­te ol­ma­lı­dır. Kalb piş­man ol­ma­lı, dil duâ et­me­li, yal­var­ma­lı, azâ da gü­nâh­tan çe­kil­me­li­dir.
Bir ha­dîs-i şe­rîf­te bu­yu­ru­lu­yor ki:
“Giz­li ya­pı­lan gü­nâ­hın töv­be­si­ni giz­li ya­pı­nız. Âşi­kâ­re ya­pı­lan gü­nâ­hın töv­be­si­ni âşi­kâ­re ya­pı­nız. Gü­nâ­hı­nı­zı bi­len­le­re, töv­be­ni­zi bil­di­ri­niz.”

¥ De­ğir­men iki taş­tan, mu­hab­bet iki baş­tan.
¥ De­mir nem­den in­san gam­dan çü­rür.